Tuyển Indonesia và lời hẹn ‘hai năm nữa’ bất tận

Bóng đá Indonesia liên tục lỗi hẹn với ASEAN Cup. Ảnh: Minh Chiến.

Thất bại, làm lại. Thất bại, lại làm lại. Cứ thế, đội tuyển Indonesia đã đi qua gần ba thập niên với một niềm tin đáng nể nhưng cũng đầy ám ảnh rằng lần sau sẽ khác.

Thành tích của Indonesia có những điểm sáng. Đội tuyển từng cải thiện vị trí trên bảng xếp hạng Liên đoàn Bóng đá Thế giới (FIFA), tiến sâu hơn qua các vòng loại World Cup. Nhưng khi nhìn vào những giải đấu mang tính quyết định, câu chuyện quen thuộc vẫn lặp lại. Họ đi được một đoạn rồi dừng bước.

30 năm chưa đổi vận

Tại ASEAN Cup 2026, Indonesia đánh bại Campuchia và Timor-Leste nhưng sau đó lần lượt thua thảm Việt Nam và bị Singapore chặn đứng. Mục tiêu vô địch một lần nữa tan vỡ.

Đã 30 năm kể từ khi ASEAN Cup ra đời vào năm 1996, Indonesia chưa một lần bước lên đỉnh Đông Nam Á. Đội bóng xứ vạn đảo từng đến rất gần chiếc cúp, thậm chí có những thời điểm chỉ cách chức vô địch đúng 90 phút. Nhưng cuối cùng, vinh quang vẫn thuộc về đối thủ.

Khi chung kết chuyển sang thể thức hai lượt trận, Indonesia thêm 4 lần lọt vào trận đấu cuối cùng. Kết quả vẫn là con số 0.

Indonesia thua thảm tuyển Việt Nam. Ảnh: Minh Chiến.

Đó là nghịch lý lớn nhất của bóng đá Indonesia. Quốc gia này liên tục đặt mục tiêu vô địch, liên tục đầu tư và liên tục thay đổi công thức, nhưng chiếc cúp vẫn nằm ngoài tầm với. Biệt danh “King Indo” vì thế đôi lúc giống một giấc mơ được nhắc đi nhắc lại hơn là vị thế thực sự.

Indonesia thử nhiều cách như thuê HLV ngoại, xây dựng đội hình với những cầu thủ nhập tịch từ châu Âu, thậm chí tìm kiếm những tài năng có nguồn gốc Indonesia ở nước ngoài. Nhưng công thức ấy chưa thể tạo ra bước ngoặt tại ASEAN Cup.

Điều đáng nói là nhập tịch không phải chiếc chìa khóa vạn năng. Singapore và Việt Nam từng hưởng lợi từ chính sách này, nhưng không có nghĩa Indonesia cũng sẽ đạt kết quả tương tự. Một đội tuyển mạnh cần nền tảng từ hệ thống bóng đá trong nước, từ chất lượng giải VĐQG đến khả năng đào tạo cầu thủ trẻ.

Nếu chỉ muốn giành một chiếc cúp, Indonesia hoàn toàn có thể tổ chức một giải đấu với những đội tuyển yếu hơn. Nhưng đó không phải cách một nền bóng đá vươn lên.

Lại hẹn ngày trở lại

ASEAN Cup có thể không sánh với Asian Cup hay World Cup về chất lượng chuyên môn, song đây vẫn là thước đo quan trọng của bóng đá Đông Nam Á. Với Indonesia, giải đấu càng có ý nghĩa bởi đội tuyển chưa phải cái tên thường xuyên góp mặt ở sân chơi châu lục và giấc mơ World Cup vẫn còn xa.

HLV John Herdman xem ASEAN Cup là một phần trong lộ trình hướng tới mục tiêu lớn hơn, thay vì coi đây là giải đấu có thể bỏ qua. Sau ASEAN Cup 2026 sẽ còn FIFA ASEAN Cup, Asian Cup và vòng loại World Cup 2030. Vì thế, màn trình diễn thất vọng tại ASEAN Cup đặt ra câu hỏi không dễ trả lời. Indonesia liệu đủ sức cạnh tranh khi bước lên những giải đấu có chất lượng cao hơn?

Indonesia (áo trắng) hai kỳ liên tiếp bị loại ngay từ vòng bảng ASEAN Cup.

Người hâm mộ có thể chờ đợi những gương mặt mới như Calvin Verdonk, Joey Pelupessy, Kevin Diks, Ole Romeny hay Jay Idzes. Nhưng nếu chỉ bổ sung vài cái tên rồi kỳ vọng mọi vấn đề được giải quyết, đó chỉ là giải pháp tức thời.

Bóng đá Indonesia còn nhiều câu hỏi lớn cần được trả lời từ gốc. Vì sao đội tuyển vẫn thiếu ổn định? Vì sao những khoản đầu tư lớn chưa chuyển hóa thành danh hiệu? Và quan trọng nhất, Indonesia đang thực sự tiến lên hay chỉ đang thay đổi cách thất bại?

ASEAN Cup chỉ diễn ra hai năm một lần. Vì thế, sau mỗi thất bại, người ta lại dễ dàng nói: “Hai năm nữa phục thù”.

Nhưng 30 năm trôi qua kể từ lần đầu Indonesia thất bại ở giải đấu này. Hai năm nữa rồi lại hai năm nữa, câu hỏi không còn là Indonesia có thể vô địch ASEAN Cup hay không, mà là sau 3 thập niên, đội tuyển này thật sự tiến xa đến đâu?