Messi rời đi giải phóng Argentina khỏi một ngoại lệ

Lionel Messi là cầu thủ quan trọng nhất của Argentina trong hơn hai thập kỷ, đồng thời cũng là ngoại lệ lớn nhất trong cách đội tuyển này vận hành. Ở những năm cuối sự nghiệp quốc tế, anh không còn pressing, đeo bám hay di chuyển với cường độ như phần còn lại. Scaloni chấp nhận điều đó bởi những gì Messi mang lại khi có bóng vẫn quá lớn.

Argentina sẵn sàng để Messi đi bộ trong nhiều thời điểm, giữ vị trí cao và chờ thời cơ xuất hiện ở khu vực nguy hiểm. Đổi lại, những người xung quanh phải chạy nhiều hơn, bọc lót nhiều hơn và duy trì kỷ luật vị trí để hệ thống không mất cân bằng.

Cách chơi ấy đã giúp Argentina giành hàng loạt danh hiệu và đi tới hai trận chung kết World Cup liên tiếp. Vì vậy, sẽ là sai nếu coi Messi như một vấn đề chiến thuật. Nhưng khi anh dừng lại, Scaloni cũng được giải phóng khỏi một bài toán mà ông đã phải tính toán suốt nhiều năm.

Argentina không còn phải chạy thay cho Messi

Ở tuổi 39, Messi vẫn đủ sức định đoạt những trận đấu lớn. Anh ghi 8 bàn tại World Cup 2026, nhưng cách tạo ảnh hưởng đã khác xa thời đỉnh cao.

Messi di chuyển ít hơn, quan sát nhiều hơn và chọn thời điểm để tăng tốc. Khi Argentina không có bóng, anh thường đứng cao hoặc giữ vị trí giữa các tuyến thay vì lao vào pha pressing đầu tiên. Đó không phải sự buông xuôi, mà là một lựa chọn có chủ đích.

Scaloni hiểu rằng nếu bắt Messi chạy như một tiền đạo trẻ, Argentina có thể mất điều quan trọng nhất ở đầu bên kia sân. Vì thế, đội tuyển chấp nhận giảm một người trong một số pha gây sức ép để đổi lấy một Messi còn đủ năng lượng cho đường chuyền quyết định, cú sút hoặc pha xử lý có thể thay đổi trận đấu.

Điều đó buộc những người còn lại phải làm việc nhiều hơn. Rodrigo De Paul thường hoạt động với phạm vi rất rộng bên cạnh Messi, trong khi Enzo Fernandez, Alexis Mac Allister và các hậu vệ biên liên tục điều chỉnh vị trí để đội hình không bị kéo giãn.

Không còn Messi, Argentina có thể xây hàng công giàu cường độ hơn với những cầu thủ sẵn sàng gây sức ép liên tục.

Cái giá ấy hoàn toàn xứng đáng khi người được bảo vệ là Messi. Rất ít cầu thủ trong lịch sử đủ giỏi để cả một hệ thống sẵn sàng thay đổi chỉ nhằm giúp họ có thêm vài khoảnh khắc quyết định.

Nhưng từ bây giờ, Argentina không còn phải vận hành theo cách đó. Nếu Julian Alvarez, Lautaro Martinez và những cầu thủ trẻ hơn cùng xuất hiện trên hàng công, Scaloni có thể yêu cầu toàn bộ tuyến đầu pressing với cùng một cường độ.

Thay đổi này có thể kéo theo nhiều thứ khác. Hàng thủ có thể dâng cao hơn, khoảng cách giữa các tuyến được thu hẹp và Argentina có khả năng gây sức ép ngay từ phần sân đối phương thay vì chấp nhận một khoảng trống để dành sức cho Messi.

Argentina vì thế có thể mất cầu thủ giỏi nhất, nhưng lại trở thành một tập thể đồng đều hơn về mặt vận động.

Không còn ngoại lệ cũng đồng nghĩa mất đi thiên tài

Đó cũng là nghịch lý lớn nhất của thời kỳ hậu Messi. Một đội bóng cân bằng hơn chưa chắc đã là một đội bóng mạnh hơn.

Messi được hưởng ngoại lệ bởi anh đủ giỏi để xứng đáng với ngoại lệ ấy. Khi Argentina bế tắc trước một hàng thủ thấp, pressing đồng bộ hay cấu trúc vị trí tốt đến đâu cũng có lúc trở nên vô nghĩa. Những trận đấu lớn thường được định đoạt bởi một cầu thủ nhìn thấy khoảng trống mà những người khác không thấy.

Trong hơn 20 năm, Argentina luôn có Messi cho những thời điểm như thế. Một pha xoay người giữa hai tuyến, một cú đá phạt hay một đường chuyền chỉ chậm hoặc nhanh hơn nửa nhịp cũng đủ thay đổi cả trận đấu.

Đó là thứ Scaloni không thể bù lại đơn giản bằng việc yêu cầu các cầu thủ chạy nhiều hơn.

Argentina có thể cân bằng hơn sau Messi, nhưng cũng mất đi cầu thủ từng giúp họ chiến thắng ngay cả khi hệ thống không vận hành hoàn hảo.

Ngay cả khi không chạm bóng, Messi cũng khiến đối thủ phải thay đổi cách phòng ngự. Chỉ cần anh xuất hiện ở một khu vực, hai hoặc ba cầu thủ bên kia có thể phải điều chỉnh vị trí, qua đó mở ra khoảng trống cho đồng đội.

Khi Messi rời đi, Argentina có thêm tự do trong cách bố trí nhân sự, nhưng đối thủ cũng được giải phóng khỏi nỗi ám ảnh lớn nhất. Họ không còn phải xây cả kế hoạch phòng ngự xoay quanh một cầu thủ.

Vì thế, bài toán của Scaloni không chỉ là biến Argentina thành đội chạy nhiều hơn. Ông phải biến cường độ ấy thành cơ hội và bàn thắng, đồng thời phân phối lại quyền sáng tạo vốn từng tập trung rất nhiều vào Messi.

Julian Alvarez có thể là nhân vật phù hợp với quá trình ấy. Anh pressing tốt, di chuyển liên tục và đủ đa năng để kéo cả hàng công vào cùng một nhịp. Enzo và Mac Allister cũng có thể nhận thêm trách nhiệm tổ chức thay vì ưu tiên đưa bóng đến vị trí của Messi.

Argentina sau Messi vì thế có thể trở nên khó đoán hơn. Các đợt tấn công không còn phải xoay quanh một trung tâm duy nhất, còn trách nhiệm sáng tạo và phòng ngự được chia đều hơn cho cả tập thể.

Nhưng chính sự cân bằng ấy lại tạo ra câu hỏi lớn nhất. Khi không còn ai được phép đứng ngoài hệ thống, ai sẽ là người làm điều vượt ra ngoài hệ thống?

Trong nhiều năm, câu trả lời của Argentina luôn là Messi. Anh được phép khác phần còn lại bởi khi có bóng, anh có thể làm những việc phần còn lại không thể.

Giờ Scaloni lần đầu có thể xây một Argentina không cần dành đặc quyền cho bất kỳ ai. Đội bóng có thể trẻ hơn, chạy nhiều hơn và pressing đồng bộ hơn, nhưng đổi lại họ cũng không còn cầu thủ đủ đặc biệt để mọi nguyên tắc được bẻ cong vì mình.

Messi rời đi giải phóng Argentina khỏi một ngoại lệ. Thử thách của Scaloni là chứng minh một đội bóng không còn ngoại lệ vẫn có thể giữ được điều đặc biệt.