Vì sao Cape Verde khủng hoảng chỉ sau một kỳ World Cup?

Cape Verde từng cầm hòa Tây Ban Nha 0-0 tại World Cup 2026 dù chỉ kiểm soát khoảng 26% thời lượng bóng.

Ba tháng trước, Cape Verde là một trong những câu chuyện thú vị nhất World Cup 2026. Họ cầm hòa Tây Ban Nha 0-0, hòa Uruguay 2-2 rồi chỉ chịu thua Argentina 2-3 sau hiệp phụ ở vòng knock-out.

Điểm chung trong những trận đấu ấy là Cape Verde luôn biết mình phải làm gì. Họ chấp nhận chơi thấp, nhường bóng, giữ đội hình chặt và chờ cơ hội phản công. Trước Tây Ban Nha, đội bóng châu Phi chỉ kiểm soát khoảng 26% thời lượng bóng, chịu 27 cú sút nhưng vẫn đứng vững nhờ hàng thủ kỷ luật và phong độ xuất sắc của Vozinha.

Thủ môn kỳ cựu này cản cả 7 cú sút trúng đích của Tây Ban Nha. Trước Uruguay, Cape Verde chỉ cầm bóng khoảng 35%, tạo xG 0,54 nhưng vẫn ghi hai bàn từ 4 cú sút trúng đích.

Đó là kiểu hiệu suất rất phù hợp với một đội cửa dưới. Vấn đề là nó khó duy trì trong thời gian dài.

Công thức ở World Cup không còn hiệu quả như trước

Khi trở lại vòng loại CAN, Cape Verde vẫn cố dùng cách chơi quen thuộc. Trước Mali, có thời điểm gần như toàn bộ đội hình lùi về quanh vùng cấm, chỉ để Gilson Benchimol phía trên.

Nhưng lần này, hệ thống không còn đứng vững.

Vozinha là điểm tựa lớn của Cape Verde tại World Cup, nhưng mắc sai lầm trong những trận gần đây ở vòng loại CAN.

Mali có lúc kiểm soát bóng khoảng 70%. Riêng hiệp một, đội chủ nhà tung ra 10 cú sút, trong khi Cape Verde chỉ có một. Trận đấu kết thúc với tỷ số 3-1 nghiêng về Mali.

Khác biệt nằm ở những chi tiết nhỏ từng giúp Cape Verde sống sót tại World Cup. Một pha cứu thua của Vozinha, một tình huống phá bóng kịp lúc hay một cú dứt điểm vượt kỳ vọng đều có thể thay đổi kết quả. Khi những chi tiết ấy không còn xuất hiện, cách chơi chịu sức ép kéo dài lập tức bộc lộ rủi ro.

Trận thua Rwanda 1-2 sau đó lại đặt Cape Verde trước một vấn đề khác.

Lần này họ không bị ép sân như trước Mali. Cape Verde dẫn trước nhờ Benchimol và có thời điểm chơi chủ động hơn. Nhưng Claude Niyomugabo gỡ hòa cuối hiệp một, trước khi Rwanda ghi thêm bàn ngay đầu hiệp hai.

Đáng chú ý, hai cú sút trúng đích đầu tiên của Rwanda đều trở thành bàn thắng.

Cape Verde sau đó tạo được sức ép nhưng không thể gỡ hòa. Nếu thất bại trước Mali cho thấy hạn chế khi phải phòng ngự quá lâu, trận thua Rwanda lại cho thấy đội bóng này chưa đủ sắc bén khi phải tự tạo thế trận.

Đó là khác biệt lớn giữa World Cup và vòng loại CAN. Ở World Cup, Cape Verde được phép chờ đối thủ tấn công. Khi trở về châu Phi, có những trận họ phải cầm bóng nhiều hơn, chủ động hơn và tự tìm cách phá vỡ hàng thủ đối phương.

Cape Verde chưa làm tốt phần việc đó.

Thay HLV và sự sa sút của Vozinha

Một thay đổi quan trọng khác xảy ra sau World Cup.

Bubista rời đội tuyển đầu tháng 8 để dẫn dắt RS Berkane sau hơn 6 năm làm HLV Cape Verde. Ông là người xây dựng bộ khung giúp đội bóng này lần đầu dự World Cup và tạo được lối chơi ổn định trong thời gian dài.

Humberto Bettencourt, trợ lý của Bubista suốt 6 năm, được bổ nhiệm thay thế ngày 19/8. Đây là lựa chọn nhằm giữ sự ổn định, bởi Bettencourt hiểu rõ đội hình và cách vận hành cũ.

Tuy nhiên, việc chuyển từ trợ lý sang HLV trưởng vẫn là một thay đổi đáng kể. Bettencourt chỉ có hơn một tháng chuẩn bị trước trận ra mắt gặp Mali.

Cape Verde cũng mất một số cầu thủ trong đợt tập trung này. Steven Moreira và Hélio Varela rời đội vì chấn thương, Willy Semedo gặp vấn đề trong quá trình tập luyện, còn Laros Duarte vắng trận Mali vì lý do gia đình.

Những sự vắng mặt này không đủ để giải thích hai thất bại, nhưng ảnh hưởng tới một đội tuyển vốn dựa nhiều vào sự ổn định của bộ khung. Moreira từng đá trọn trận hòa Tây Ban Nha. Hélio Varela là người ghi bàn gỡ 2-2 trước Uruguay tại World Cup.

Tuy nhiên, vấn đề đáng chú ý nhất vẫn nằm ở Vozinha. Tại World Cup, thủ môn 40 tuổi đối mặt 23 cú sút trúng đích và cản được 18, đạt tỷ lệ cứu thua 78,3%. Anh giữ sạch lưới trước Tây Ban Nha và Saudi Arabia, đồng thời có 8 pha cứu thua trước Argentina.

Hai thất bại liên tiếp trước Mali và Rwanda khiến Cape Verde rơi vào thế khó trong cuộc đua giành vé dự CAN.

Ở vòng loại CAN, hình ảnh đó không còn xuất hiện.

Vozinha mắc lỗi trong trận thua Mali. Trước Rwanda, hai cú sút trúng đích đầu tiên của đối thủ đều trở thành bàn thắng. Với một đội bóng chấp nhận để đối thủ tạo nhiều cơ hội, phong độ của thủ môn có ảnh hưởng rất lớn đến kết quả.

Cape Verde cũng phải xử lý vấn đề ngoài sân.

Sau trận thua Rwanda, một đoạn video cho thấy một số cầu thủ Cape Verde xuất hiện tại hộp đêm cùng các cầu thủ Rwanda. Hình ảnh này khiến người hâm mộ trong nước phản ứng mạnh, đặc biệt khi đội tuyển vừa trải qua hai thất bại liên tiếp.

Sức ép vì thế nhanh chóng chuyển sang Bettencourt. Một bộ phận CĐV yêu cầu thay HLV trưởng, trong khi niềm tin dành cho đội tuyển giảm rõ rệt chỉ vài tháng sau World Cup.

Cape Verde hiện chưa có điểm sau hai lượt trận vòng loại CAN và kém Mali, Rwanda 6 điểm. Hai đội đầu bảng giành vé, nên cơ hội vẫn còn, nhưng họ không còn nhiều chỗ cho những sai lầm tương tự.

Những gì Cape Verde làm tại World Cup không phải ngẫu nhiên. Họ phòng ngự tốt, giữ cự ly hợp lý và tận dụng cơ hội hiệu quả. Nhưng giải đấu ấy cũng chứng kiến một tập thể vận hành gần sát giới hạn của mình.

Sau World Cup, HLV trưởng ra đi, một số trụ cột vắng mặt, Vozinha sa sút và các đối thủ buộc Cape Verde phải chơi theo cách khác. Hai thất bại vừa qua vì thế không xóa đi thành công tại World Cup, nhưng cho thấy việc duy trì vị thế khó hơn nhiều so với tạo ra một giải đấu xuất sắc.